روف گاردن (بام سبز) در یک نگاه

parallax background

آموزش روف گاردن (بام سبز) در یک نگاه :

در این صفحه  با نگاه کلی  و 0 تا 100  به مسائل مربوط به روف گاردن (بام سبز ) و بررسی های اولیه  به صورت یکجا و خلاصه می پردازیم . جهت بررسی بهتر موارد مربوط به روف گاردن را به ترتیب دسته بندی شده مورد مطالعه قرار خواهیم داد .  در زیر به فهرستی از سر تیتر مطالب مربوط به روف گاردن اشاره شده است .

 

تعریف روف گاردن :

         تعریف علمی روف گاردن :

                روف گاردن در لغت به معنی ایجاد فضای سبز  و مکانی جهت رشد گیاهان در روی بام ساختمان ( فلت یا شیب دارد ) اطلاق می گردد. در واقع تبدیل نمودن فضای بلا استفاده و خاکستری بام با فضای سبز و قابل رشد برای گیاهان را روف گاردن یا بام سبز می گویند . البته برای ترجمه درست تر کلمه Green Roof باید از واژه بام سبز استفاده نمود ، ولیکن در جامعه به آن روف گاردن ، باغ بام و یا سقف سبز نیز گفته می شود.

ولی به صورت کلی تمامی مکان هایی که جهت ایجاد فضای سبز ، نیاز به ایجاد فضای سبز در ارتفاع  (بالاتر از سطوح متصل به پوسته زمین  ) را داشته باشیم ، از ساختار های اجرایی روف گاردن استفاده می نماییم.    این ماک ها می توانند بام ساختمان ، لابی و حتی حیاط های قرار گرفته بر روی پارکینگ ها باشند.

نکته مهم این است که نمی توان با قرار دادن چند گلدان یا مقاطع گلدان شکل بر روی بام ، کلمه روف گاردن یا بام سبز را بر روی آن قرار داد.

          تاریخچه  روف گاردن :

شروع استفاده از بامهای سبز به هزاران سال قبل باز می گردد ، که در سقف خانه های بابلی قابل مشاهده بوده. پس منشا اصلی پیدایش روف گاردن و بام سبز به بابلیان باز می گردد. ولی پیشرو و بنیان گذار این صنعت را می توان کشور آلمان دانست . در آلمان تعداد زیادی از خانه ها و با هدف کاهش مصرف انرژی از این صنعت استفاده می نمایند.

با توجه به افزایش روز افزون ساخت و ساز و تخریب فضا های سبز در جهان ، طبیعت دچار تغییرات بسزایی شده ، که بشر را بدان داشت تا جهت جلوگیری از این زوال  سریع و زود هنگام ، رو به سازه های پایدار و ساختمان های سبز آورد تا فضا های سبز از دست رفته را باز احیا نمایند. روف گاردن ها یکی از مهم ترین عناصر جهت باز احیا سازی می باشند .

 

 ? What is Green Roof

A green roof  is a layer of vegetation planted over a waterproofing and other standard Green roof  system that is installed on top of a flat or slightly–sloped roof. Green roofs are also known as A green roof is a layer of vegetation planted over a waterproofing system that is installed on top of a flat or slightly–sloped roofGreen roofs aalso known as Living-Roof or Roof_top . They fall into four main categories—extensive, intensive, semi–intensive and Slop categories—. 

مزایای و معایب  ایجاد و اجرای روف گاردن  :

امروزه ، صنعت روف گاردن مورد توجه بسیاری از سازندگان و خریدران ملک در سرتا سر جهان شده . در اروپا از روف گاردن بیشتر به دلایل اقتصادی به ویژه در زمینه صرفه جویی در مصرف انرژی مورد توجه می باشد و در کشور های صنعتی ، جهت جایگزینی و باز سازی فضا های سبز از دست رفته کاربرد فراوان دارد.

روف گاردن در ایران علاوه بر موارد فوق ، جنبه های بصری ، تجملاتی ، کاربردی بیشتری بخود گرفته . با افزایش قیمت ملک در کلان شهر ها به ویژه در تهران و شهر های پر جمعیت ایران ،و از طرفی نبود سرانه فضا های سبز مناسب ، باعث شده روف گاردن به یکی از مهمترین آپشن های کاربردی در ساختمان ها بدل شود .

ساختمان ساز ها جهت ایجاد جذابیت بیشتر ، سعی بر آن دارند نقاط ضعف مشاعات ساختمان خود را با استفاده از فضای بلا استفاده بام پر نموده و ساختمان را با امکانات بیشتر به نمایش درآورند.

از طرفی خریداران ، با احساس نیاز به گذارن اوغات خود با خانواده و دوستان ، در محیطی سبز و زیبا و با امکانات ، به دنبال ساختمان هایی با فضای روف گاردن متفاوت می گردند ، تا آنها را از خرید باغ و ویلا در مناطق دور دست رها سازد .

ایجاد روف گاردن بر بام ساختمان می تواند فواید بسیاری داشته باشد که به دو دسته مزایای اقتصادی روف گاردن و مزایای زیست محیطی تقسیم می شوند که در زیر به آنها اشاره خواهد شد.

 

 مزایای زیست محیطی بام سبز

مزایای اقتصادی روف گاردن  :
 ایجاد ارزش افزوده و افزایش ارزش ملک
 کاهش هزینه حامل های انرژی
 کاهش آلودگی های صوتی محیط تا 40 دسی بل
 افزایش چند برابری عمر بام
 استفاده بهینه از فضا و ایجاد امکانات جدید به ساختمان
 
 مزایای زیست محیطی بام سبز

مزایای زیست محیطی روف گاردن :
 ایجاد محیط زیستی و بیولوژیکی برای سایر موجودات
 تاثیرات مثبت آب و هوای شهری
 کم کردن آلاینه های هوا و فیلترینگ طبیعی
 کاهش اثر جزیره حرارتی شهری
 پاک سازی محیط زیست و تولید اکسیژن بیشتر
 

معایب استفاده از روف گاردن  :

معایب اجرای روف گاردن  بسیار نا چیز بوده و بیشتر در موارد خاص و مکان های خاص اتفاق می افتد . برای مثال ایجاد پوشش گیاهی در برخی از مناطق جغرافیایی قابل اجرا و عملی نمی باشد یا دامنه انتخاب آنها را محدود تر می نماید . چرا که آن محیط شرایط مناسبی جهت این عمل را دارا نمی باشد. همچنین از لحاظ سازه ای برخی از ساختمانها توانایی تحمل وزن  پوسته روف گاردن و یا پوشش گیاهی را بر روی بام خود ندارد .

ولی مهم ترین معایب روف گاردن را می توان به اجرای غیر اصولی بام سبز بر شمرد. اجراهای غیر اصولی شرکت های غیرر تخصصی ، استفاده از ساختار های من در آوردی برخی شرکت ها و ساختار های غیر استاندارد مدولار می تواند ، بزرگترین خطر در ایجاد روف گاردن دانست .

سالانه تعداد زیادی از روف گاردن های غیر استاندارد و غیر اصولی در دستور تخریب قرارگرفته و هزینه های بسیاری را به دوش کارفرمایان قرار می دهند .

انواع روف گاردن از لحاظ ساختار اجرا :

در حالت کلی و از نظر ساختاری  ، روف گاردن ها به چهار دسته اصلی تقسیم می شوند . بام های سبز گسترده ، بام های سبز نیمه متراکم ، بام های سبز متراکم و بام های شیب دار. در زیر به اختصار با بررسی ویژگی های هر یک از این گروه روف گاردن ها می پردازیم .

Extensive Green Roof

Extensive Green Roof Details - بام سبز گسترده

روف گاردن گسترده :

روف گاردن گسترده ، به آن گروه از بام های سبز گفته می شود که پراکندگی بار های ناشی از اجرای بام سبز به صورت یکنواخت و به میزان کم در کل سطح بام به صورت یکسان پخش می باشد .

عموما در این گروه بام های سبز ، سطوح بام پوشیده شده از گیاهان پوششی و با نیاز به حداقل عمق خاک می باشد . محدود شدن پوشش گیاهی را می توان از نقاط ضعف این مدل روف گاردن ها برشمرد . هرچند هزینه اجرای کم ، وزن کم  ، سرعا اجرا و هزینه های نگهداری نسبتا پایین از ویژگیهای این بام های سبز به شمار می رود.

در زیر به بررسی دقیق تر مزایای روف گاردن های گسترده می پردازیم .

  • سرعت اجرای به نسبت بالاتر
  • هزینه پایین تر اجرا
  • وزن کم به نسبت سایر روف گاردن ها ( حدود 80 کیلو گرم بر متر مربع در حالت اشباع )
  • قابلیت طراحی های گیاه محور و منظر محور

Semi-Intensive Green Roof

Semi-Intensive  Green Roof

روف گاردن نیمه متراکم :

این نوع بام سبز شامل کشت گیاهان با حجم ریشه بیشتر و دارای عمق بستر کاشت بالای ۳۰ سانتی متر تا ۱ متر است. . از ویژگیهای اصلی قابلیت اجرای متنوع تر و تقسیم بار بر اساس ساختار سازه می باشد .

روف گاردن های نیمه متراکم که در برخی از سایت ها به اشتباه به نیمه متمرکز نیز معروف هستند ، عبارتند از آن دسته از روف گاردن هایی که پراکندگی بارها بر روی سطح بام به صورت یکپارچه صورت نپذیرفته است .

عموما این گروه روف گاردن ها که دارای طرفدان بیشتری نیز هستند ، بر اساس کاربرد ، ساختار سازه و سایر محدودیت ها و مزیت ها طراحی و اجرا می باشد . در روف گاردن های نیمه متراکم ، مهارت طراحی و استفاده بهینه از فضا ها با توجه به ساختار سازه مهم ترین چالش اجرایی می باشد .

در زیر به بررسی دقیق تر مزایای روف گاردن های نیمه متراکم می پردازیم .

  • قابلیت طراحی های خلاقانه و توزیع بار بر اساس ساختار ساختمان
  • قابلیت استفاده از انواع گونه ها و دسته های گیاهی
  • قابلیت مرتفع کردن نواقص سازه ای ، مانند رایز ها ، نورگیر ها و ...  

Semi-Intensive Green Roof

Intensive-Green Roof - بام سبز متراکم

روف گاردن متراکم :

در این نوع روف گاردن ( باغ بام ) قابلیت استفاده  از گیاهانی با  احتیاج به عمق خاک زیاد وجود دارد . از مزایای این نوع روف گاردن ها که به  باغ بام  مشهور هستند  ، میتوان عدم محدودیت در انتخاب نوع گیاهان اشاره کرد. در این روف گاردن ها میزان بار بر روی سازه باید از قبل محاسبه شده باشد . از ویژگیهای اصلی این گروه بام ها ساختار طبیعت گرایانه آن می باشد و کلیه محدودیت های کاشتی و گیاهی را از پیش رو بر می دارد .

همچنین به دلیل ساختار روف گاردن های متراکم ، عایق بسار مناسب صوت و گرما ، سرما می باشد.

Semi-Intensive Green Roof

Pitch green roof

روف گاردن شیب دار :

روف گاردن های شیب دار ، همان طور که از نامشان پیداست به بام های سبزی گفته می شود که شیب آنها بالای 15 درجه باشد . وجود شیب در این گروه بام های سبز ، باعث ایجاد چالش های اجرایی به ویژه در امر تثبیت خاک و بستر کشت دارد . 

این گروه از بام های سبز قالبا با ساخنار های گسترده اجرا می شوند و بیشتر در اروپا برای بخشی از بام های شیب دار رو به آفتاب کاربرد دارند. 

انواع روف گاردن از لحاظ نحوه اجر :

امروزه روف گاردن ها به طریقه ها و روش های مختلف طراحی و اجرا می شوند . صنعت روف گاردن ی تلفیقی است از هنر معماری ، علم سازه و دانش گیاه شناسی . می توان به راحتی گفت در برخی از سازه هاو اجرا ها در روف گاردن های پیچیده ، موارد تکنیکی و تعداد دیتیل های اجرایی از خود ساختمان بیشتر و حساس تر می باشد .

متاسفانه شرکت هایی باا نام " متخصصان روفگاردن و بام سبز "  وجود دارند که با تکیه بر دانش شخصی و بدون در نظر گرفتن ضوابط و مقررات اقدام به طراحی ساخت و اجرای بام سبز می نمایند . این اجرا ها  آسیب های جبران ناپذیری را به مشتریان و کار فرمایان خود وارد می کند  و نه فقط برای کارفرما را متضرر می نمایند  ، بلکه ضربات محلکی به ماهیت صنعت روف گاردن نیز می زنند.

در زیر به بررسی روف گاردن ها از لحاظ نحوه اجرا می پردازیم . در کل روف گاردن ها به دو دسته MOBILE  و  IMMOBILE  تقسیم می شوند .

  • روف گاردن های Immobile  ( بام سبز دائم permanent ) :

در ساختار های بام سبز های  دائم ، غیر متحرک و یا ایستا permanent ، اساس بر ایجاد و اجرای بام های سبز برای استفاده در بلند مدت می باشد . 

  • روف گاردن های Immobile استاندارد ( بام سبز دائمی استاندارد )  :

روف گاردن های استاندارد ، به بام های سبزی گفته می شود که نحوه اجرای آنها و متریال مصرفی در ایجاد آنها بر اساس استانداردها و درستورالملهای مراکز و موسسات ذیربط می باشد .

  • روف گاردن های Immobile غیر استاندارد

    ( بام سبز دائمی غیر استاندارد ) 

    :

روف گاردن های غیر استاندارد  Immobile   ، در ظاهر همانند روف گاردن های استاندارد می باشند ، ولی در باطن از ساختار ها و استانداردها پیروی نکرده و احتمال تخریب در این گروه بیش از سایرین می باشد . اصولا این ساختار ها به دلیل ساختار  Spotting Exhaust    دچار مشکلات اولیه شده که به مرور این مشکلات اضافه می شود.

ساختار روف گاردن و بام سبز دائمی

ساختار روف گاردن و بام سبز دائمی - روف گاردن پایدارد

روف گاردن های Mobile  یا مدولار :

روف گاردن های مدولار که در ایران به آنها جعبه گیاه نیز گفته می شوند ، دارای استانداردهای ویژه خود می باشند و اصولا در اروپا ، به صورت Extensive  و جهت کاهش مصرف انرژی مرود استفاده قرار می گیرند .

  • روف گاردن های مودولار استاندارد

این گروه دارای استاندار هایی با گیج های چند وجهی و شبکه ای می باشند . در ساختار این سیستم عموما از  recliner  در استاندارد خود بهره می برند . این سبک از بام سبز  با استفاده از جعبه های مخصوص  و قابل اتصال به یک شبکه واحد تشکیل می شود . در این ساختار ها گونه های گیاهی بسیار محدود بوده و عموما به صورت مت های سدومی کاشت می شوند .

هدف از ایجاد این بام های سبز مواردی همچون کاهش مصرف انرژی ، افزایش عمر مفید بام و سازه و کنترل تهویه ساختمان می باشد و مصارف کاربردی دیگری ندارد .

  • روف گاردن های مودولار غیر استاندارد

استفاده از جعبه گیاه ها و گلدان های مدولار ، جهت استفاده کاربردی از بام ، و استفاده از گیاهان خارج از استاندارد این سبک از روف گاردن ، به سیستم بام سبز غیر استاندارد بدل می گردد. این بام های سبز دوام چندانی نداشته و علاوه بر هزینه های بالای اجرای ، نمی توان به عنوان یک سازه با دوام روی آنها حسابی باز کرد .

این بام ها بعد از گذر چند سال ، و به دلیل ضعف شدید در نگهداری گیاهان و مشکلات گذر ریشه از دور خارج می شوند.

ساختار روف گاردن و بام سبز مدولار _ جعبه گیاه )

ساختار روف گاردن و بام سبز مدولار _ جعبه گیاه )

معایب و مزایای اجرای روف گاردن ( بام سبز ) مدولار

در زیر به بررسی بیشتر در خصوص معایب و مزایای اجرایروف گاردن یا بام سبز با استفاده از ساختار مدولار ( جعبه گیاه ) می پردازیم .
 مزایای استفاده از روف گاردن مدولار


مزایای اجرای روف گاردن با ساختار مودولار ( بام سبز پیش ساخته ) :


سیستم روف گاردن مودولار در کشور های اروپایی به ویژه آلمان ، انگلیس و برخی از کشور های امریکایی در برخی از ئروژه های بسیار کوچا استفاده می شود . باید توجه داشت ، که سیستم روف گاردن مودولار ( بام سبز مدولار ) که در کشور های توسعه یافته  اجرا می شود ، عمدتا جهت رسیدن به اهداف زیر مورد استفاده قرار می گیرد .


- سرعت بالا اجرای روفگاردن با استفاده از ساختار مدولار یا جعبه گیاه .
- استفاده از سیستم روف گاردن  مدولار جهت  کاهش مصرف انرژی ( از طریق جلوگیری از برخورد مستقیم اشعه های خورشید به سقف های بدون محافظ ) .
- استفاده از سیستم مدولار جهت کاشت های گلخانه ای .


از آنجایی  هزینه های حامل های انرژی در کشور های اروئایی و امریکایی بالا بوده استفاده از سیستم روف گاردن مدولار بیشتر جنبه اقتصادی و کاهش مصرف راداشته و کمتر جهت استفاده عموم می باشد .

با توجه به ساختار غیر استاندارد روف گاردن های مدولار در حال اجرا در ایران و تهران ، تنها مزیت آن را می توان سرعت ساخت سریع با استفاده از استراکچر های پیش ساخته دانست . به راحتی با اندکی محاسبات ریاضی میتوان متوجه شد این ساختار حتی از نظر ریالی و قیمتی ، به هیچ عنوان مقرون به صرفه نمی باشد .
 معایب اجرای روف گاردن مدولار


معایب اجرای روف گاردن با ساختار مودولار (بام سبز پیش ساخته ) :


سیستم روف گاردن مدولاری که در اکثر کشور های پیشرفته جهان اجرا می شود ، دارای استانداردهایی در زمینه ساخت این نوع از روف گاردن ها را دارا می باشد . این استانداردها با توجه به ساختارهای Spotting Exhaust که از ماهیت های اصلی این نوع بام های سبز هستند ، دارای محدودیت های بسزایی به ویژه در نوع جانمایی ، پوشش گیاهی و ساختار ابیاری هستند .


در زیر برخی از معایب و مشکلات روف گاردن های مدولار را بیان می نماییم :

• کاهش چشم گیر کیفیت گیاهان و پوشش گیاهی در بام سبز و روف گاردن
• عمر کوتاه متریال و مواد مصرفی
• عدم انتقال صحیح و استاندارد آب های اسیدی خارج شده از خاک و گیاه روف گاردن
• عایق نبودن صوت و افزایش ارتعاش نقطه ای د پایه سازه ها
• گرفتگی های محل خروج آب راه ها در گذر زمان و به دلیل ماهیت Spotting Exhaust
• محدودیت فاحش در طراحی
• محدودیت های فراوان در استفاده از متریال ها در طراحی
• محدودیت های انتقال لوله کشی های لازمه تاسیسات و آبیاری قطره ای
• محلی برای لانه کرده حشره های

متاسفانه روفگاردن های مدولار در تهران و سایر شهر های ایران ، به شکلی فاجعه بار در حال اجرا هستند که نتنها به ساختمان های کارفرمایان صدمات جبران ناپذیری می زنند ، بلکه ماهیت اصلی صنعت روف گاردن را بدون داشتن کوچکترین دانش فنی به چالش می کشند .

ساختار اجرایی روفگاردن مدولار  ، به ویژه ربام های سبز پیش ساخته  که در ایران و تهران اجرا می شود ، نتنها استانداردهای بام سبز و روف گاردن جهانی را دارا نمی باشند ، بلکه حتی استانداردهای بام سبز مدولار جهانی را نیز ، دارا نمی باشند  .

parallax background

پیش نیاز اجرای روف گاردن :

جهت اجرای روفگاردن ، اولین پیش نیاز داشتن نقشه های سازه ای ، معماری و تاسیسات می باشد . امکان ورود تاسیسات و لوله های نوپردازی به روی سطح روف گاردن از جمله چالش های ئیش رو در اجرای روف گاردن می باشد . لذا دانش کافی در خصوص طراحی سازه و میزان محاسباتی بارهای مرده و زنده  بسیار مهم می باشد . در زیر لیستی از پیش نیاز های اجرایی روف گاردن به اختصار بیان شده است .

·         محاسبات سازهای  ساختمان

·         نقشه آرایش تیر ها و ستون ها جهت بررسی بارگزاری ها در طراحی روف گاردن

·         نقشه معماری طبقات زیرین روف گاردن

·         نقشه تاسیسات و محل خروج داکت ها

·         محل رایزر ها و ورود و خروج تاسیسات مکانیکال و الکتریکال جهت طراحی روف گاردن

 

نحوه ارزیابی روف گاردن جهت اجرا :

 

o       ملاحضات سازه ای در روف گاردن :

آیا در محاسبات سازه که مهندسین و معماران ساختمان آن را طراحی و مهندسی نموده اند ، بار مرده و زنده ناشی از اجرای روف گاردن و بام سبز در نظر گرفته شده است؟

در صورت نداشتن این اطلاعات ، مهندسین اجرایی روفگاردن با باز سازی و تخمین حدودی ، این اطلاعات را باز سازی می نمایند . ولی بهتر است اطلاعات سازه ای و نوع طراحی آرایش سطونها و تیر ها در دسترس باشد .

ایجاد آلاچیق ها ، سازه های و حتی شناژ های وزنی ، قبل از اجرا باید به صورت دقیق مورد بررسی قرار گیرند .

o       ملاحضات ساختار زهکش و آب باران:

با توجه به ساختار زهکشی آب باران های که از قبل طراحی شده و شیب های ایجاد شده ، می توان محاسباتی را در خصوص میزان کنترال آب های سطحی روان ایجاد نمود .

روف گاردن های استاندارد به صورت ذاتی دارای ساختار های  Water Storm Management  هستند . این بدان معنا هست که در بارندگی های شدید و بی وقفه و یا آبیاری های بارانی طولانی مدت ، این سیستم ها قادر خواهند بود ، میزان قابل ملاحضه ای از این شریان های را با توجه به برداشت لایه ها و سطوح مختلف کنترل نمایند . ولیکن با این وجود ملاحظات عددی و محاسباتی در ساختار زهکش بسیار مهم می باشد .

همچنین در ساختمان هایی که امکان استفاده مجدد از آبهای جمع آوری شده را دارند ، می توان از سیستم های ایگلو و Water bank جهت ذخیره سازی این آب ها استفاده نمود .

o       ملاحضات اتصالات مفاصل و دیواره ها :

یکی از مهم ترین نقاط ضعف در ساختمان ها ، کنج ها ، مفاصل ، سطوح اتصال دو متریال متفاوت و .... می باشند . با توجه به میزان اختلاف درجه های حرارتی به ویژه در ایران و تهران ، و عدم هماهنگی چگالی ها و ضرایب انبساط و انقباظ ، نحوه و نوع پوشش این نقاط ضعف بسیار مهم می باشد.

o       ملاحضات جغرافیایی :

ملاحضات جغرافیایی در ایجاد و به خصوص در طراحی روف گاردن ، نقش کلیدی را بازی می کند . این ملاحضات در روف گاردن در موارد زیر مورد بررسی قرار می گیرند :

·         نقطه جغرافیایی از لحاظ سردی و گرمی و تغییر فصول

·         نقطه جغرافیایی از لحاظ تابش خورشید و باد های قالب

·         نقطه جغرافیایی  از لحاظ مشرف بودن و یا دید های اصلی روف گاردن . 

نیاز به مشاوره دارید ؟ 

  • با مطالعه توضیحات این صفحه به سوالاتتون جواب داده نشده ؟
  • نیاز به مشاوره تخصصی در باره روف گاردن یا دیوار سبز دارید  ؟
  • قصد خرید محصولات روف گاردن یا دیوار سبز را دارید ؟
  • نیاز به مشاوره جهت طراحی روف گاردن یا دیوار سبز دارید ؟

تماس با ما جهت مشاوره رایگان

طراحی روف گاردن ( بام سبز ) :

طراحی روف گاردن و بام سبز  به زبان ساده به نحوه  چیدمان صحیح گیاهان و ترکیب آن با سایر امکانات کاربردی  و ایجاد مسیر های دسترسی  بر اساس اصول طراحی محوطه را که بر اساس محدودیت های سازه ای و استاندارد های لازمه صورت پذیرد را  طراحی روف گاردن یا طراحی بام سبز  می نامند .

 اصولا طراحی در روف گاردن به دو هدف کاملا متفاوت صورت می پذیرد .

  • طراحی روف گاردن با اهداف زیست محیطی و اقتصادی
  • طراحی روف گاردن با هدف مصارف کاربردی و ایجاد امکانات

مراحل طراحی روف گاردن ( بام سبز )

  • مرحله اول : بازدید از پروژه و بررسی شرایط پیرامونی اعم از مکان جغرافیایی و بررسی زوایای دید .
  • مرحله دوم : دریافت یا برداشت پلان بام سبز با تمامی ورودی ها و خروجی ها به صورت ازبیلت .
  • مرحله سوم : دریافت محاسبات سازه ای ، آرایش ستون ها و تیر ها
  • مرحله چهارم : بررسی نیاز ها ، درخواستهای کار فرما و مشخص نمودن سبک های طراحی
  • مرحله پنجم : اتد دستی و خلق کانسپت های اولیه
  • مرحله ششم : ایجاد مدل های سه بعدی و بررسی دیتبل های چالش برانگیز
  • مرحله هفتم : بررسی های نهایی طرح بر اساس محدودیت های سازه ای و امکان سنجی های اجرایی
  • مرحله هشتم : مدل سازی کامل طرح به همراه جزئیات
  • مرحله نهم : ارائه نهایی و ایجاد نقشه های فاز 2

اجزای اصلی تشکیل دهنده  روف گاردن (بام سبز) :

اجزا تشکیل دهنده اصلی روف گاردن ( بام سبز)  از هفت قسمت اصلی تشکیل می شود که در زیر به اختصار در باره آنها شرح کوتاهی داده خواهد شد :

 

  • لایه پوشش گیاهی  در روف گاردن   ( Green Roof Plants Layer )   :   

 هدف اصلی از اجرای روف گاردن ( بام سبز ) ، استفاده از گیاهان با حداکثر کیفیت می باشد . در صورتی که روف گاردن به گونه ای ساخته شود که از پوشش گیاهی مناسب و با نشاط برخوردار نباشد ، اصلی ترین هدف را زیر سوال می برد.

استفاده از سبک و تنوع ئوشش گیاهی ، بستگی مستقیم به ساختار لایه بندی و نوع طراحی روف گاردن دارد. بسته به نوع و سبک  بام سبز پوشش های گیاهی متفاوت خواهد بود .

لازم به ذکر است شرایط اقلیمی و مکان قرارگیری روف گاردن ، نقش بسزایی در انتخاب گیاهان و پوشش گیاهی را ایفا می نماید .

ولی از آنجایی که  بیشتر روف گاردن ها  ( با توجه به محدودیت های سازه ای ) به گونه ای طراحی می شوند که  وزن مازاد به سازه تحمیل ننمایند ، اغلب شامل گیاهانی هستند که بتوانند در خاک های  کم عمق و با مراقبت و نگهداری کم رشد کنند.

  • بستر کشت بام سبز ( خاک روف گاردن ) Green Roof Growing Medium :

به بستری که جهت رشد و توسعه پوشش گیاهی در روفگاردن ایجاد می شود خاک روف گاردن گفته می شود .  محیط کشت به واسطه الزامات خاص سازه‌ای  و استاندارد های  FLL باید دارای وزن کمی بوده و نسبت به خاک باغچه و زراعی  تفاوتهایی زیادی دارد.

عموما خاک روف گاردن بسته به نوع ساختار و بافت خاک باید دارای وزنی  بین 550 کیلو گرم تا  850  کیلوگرم در هر متر مکعب در حالت اشباع کامل باشد .

 

  • لایه فیلتر Green Roof Filtering Layer  :

 

لایه فیلترینگ در روف گاردن وظیفه جلوگیریا ز انتقال املاح خاک و ریز ذرات  به لایه های پایین تر از لایه زهکش  رادارد. این فرایند به واسطه قرار دادن لایه ای  جهت فیلترینگ آب  صورت می پذیرد که عموما توسط الیاف های مخصوص بام سبز و یا الیاف های نبافت ژئو تکستایل  ا صورت می پذیرد.

 

  • لایه زهکش روف گاردن   ( Green Roof Drainage ) :

 لایه زهکش روف گاردن (بام سبز) عموما بیش از یک مورد می باشد که در زیر به اختصار توضیح داده شده است :

  • جداسازی ابنیه و اجزاع تشکیل دهنده نهایی روفگادرن از لایه های زیرین زهکش .
  • ایجاد گذر استاندارد جهت مسیر حرکت آب های اسیدی ناشی از بارندگی یا آباری قطره ای و تحت فشار روف گاردن.
  • عملیات جدا سازی رطوبت را از محیط کشت و ریشه‌ها که مانع از گندیدگی ریشه‌ها می‌شود.
  • لایه محافظ Green Roof Protection sheet

لایه محافظ در روفگاردن ، همانطور که از اسمش پیداست وظیفه محافظت از لایه های زیرین خود در برابر فشار های ناشی از لایه های بالا دست خود را دارد. لایه های محافظ می تواند از جنس های مختلف باشد و در ئاره ای از موارد می تواند به دلیل ساختاری از لایه های بام سبز حذف گردد.

یکی از مشکلات که لایه محافظ در برخی از سطوح می تواند ایجاد کند ، جلوگیری از گذر مناسب آب و انسداد لایه درنیج توسط لجن و ریز ذرات باشد. 

 

  • لایه ضد ریشه روف گاردن   (Green Roof Root barrier ) :

وظیفه لایه ضد ریشه در روف گاردن  ، جلوگیری از  نفوذ ریشه‌ها و آسیب زدن آن‌ها به عایق ها و غشاء بام  می باشد . عموما جهت جلوگیری از نفوذ ریشه روش های مختلفی می باشد ، که گروه تخصصی ویدکو گرین از تمامی این روش ها جهت جلو گیری نفوذ ریشه به بام استفاده می نماید .

آخرین لایه از لایه های محافظ ریشه باید دارای ساختار های باشند که ریشه یا از آن گریزان باشد و یا نتواند به هیچ عنوان از آن گذر کند.

 

  • لایه ایزولاسیون Green Roof Isolation Layer

وظیفه لایه ایزولاسون در  روف گاردن ( لایه ضد رطوبت بام سبز )  جلوگیری از نفوذ رطوبت به داخل غشاء بام می باشد . به منظور جلوگیری از نفوذ رطوبت باید با استفاده از متریال های استاندارد ایزولاسیون و آببندی بام سبز ، روف گاردن راعایق بندی نمود  . بام های سبز  و روف گاردن ها با هر گونه عایق رطوبتی قابل اجرا نیستند و باید دارای ویژگیهای خاص خود باشند.

 

  • ساختار سقف غشاء :

متریال های استاندارد جهت زیر سازی و لایه بندی بام سبز  :

  • ایزولاسیون روف گاردن :

مهمترین عنصر در اجرای روف گاردن ، ایزولاسیون بام سبز می باشد . البته لازم به ذکر است انتخاب نوع عایق که از قبل به روی بام جهت اجرا روف گاردن شده ، محدودیت ایجاد نمی کند.
جهت ایزولاسیون روف گاردن باید به مواردی از جمله هزینه اجرا، سختی اجرا ، نکات فنی مربوط به اجرای ایزولاسیون روف گاردن و از همه مهم تر طول عمر عایق توجه کنیم.

عایق قیر و گونی و عایق ایزوگام که امروزه به عنوان  پر استفاده ترین عایق های رطوبتی هستند ، به دلیل ساختار ملوکولی و نقاط ضعف موجود در آنها برای استفاده در بام سبز مناسب نبوده و می تواند هزینه ها و خسارات زیادی را به روف گاردن اعمال نماید.

 

  • جلوگیری از نفوذ ریشه در روف گاردن :

می توان به راحتی گفت مهم ترین نکته ای که در روف گاردن باید مورد توجه قرار بگیرد ، جلوگیری از نفوذ ریشه ها به لایه های ایزولاسیون . سپس بتن بام هست .  برای کنترل ریشه ها ابتدا باید رفتار های ریشه را به درستی بشناسیم  تا بتوانیم بدون آسیب رساندن به آنها ، جهت کنترل ساختار ریشه در روف گاردن برنامه هایی ئیاده سازی نماییم .

رفتار ریشه ها در روف گاردن به 5 دسته اصلی قابل تقسیم هستند ، که 2 مورد از آنها باید جهت کنترل رفتاری در روف گاردن مورد بررسی قرار گیرند .

تیم تخصصی  اجرای روف گاردن ( بام سبز ) ویدکو با علم و اشراف دقیق به رفتار های ریشه ها در مراحل شکل گیری در هر یک از گونه های رفتاری برنامه هایی را دارد که با توجه به طراح کاشت روف گاردن ، آنها را در طی چندین مرحله پیاده سازی می نماید .

همان طور که قبل تر اشاره شد ، وظیفه لایه ضد ریشه در روف گاردن  ، جلوگیری از  نفوذ ریشه‌ها و جلوگیری از  آسیب رساندن آن‌ها به عایق ها و غشاء بام  می باشد .

به طور کل عملیات ضد ریشه به خصوص در روف گاردن به 3 صورت زیر قابل کنترل می باشد .

  • تله ریشه Green Roof Root Trap
  • ضد ریشه شیمیایی
  • ضد ریشه فیزیکی

 

ویدکو در طراحی ها و اجرا های خود از تمامی موارد فنی جهت کنترل ریشه و از هر سه روش فوق استفاده می نماید .

 

  • زهکشی در روف گاردن :

زهکشی روف گاردن ( بام سبز ) ، که با نام های درنیج ، دمپر شیت یا شانه تخم مرغی مرسوم هستند ، یکی از چالش های مهم در اجرای روف گاردن می باشد . جهت بررسی زهکش ها ایتدا لازم به برسسی انواع ساختار های اجرای زهکش بام سبز هستیم . زهکش در بام سبز به سه روش  Spotting Exhaust  و Waste Exhaust  و Exhaust  Island تقسیم بندی می شود .

ساختار های  Spotting Exhaust   از جمله ساختار های غیر استاندارد می باشند.  ولی در دو ساختار  روفگاردن دیگر از روش Universal Platform  ها استفاده می شود .

به صورت کلی ساختار های زهکش یا درتنیج های روف گاردن که در اصطلاح عامیانه شانه تخم مرغی نیز گفته می شوند ، به سه صورت زیر در دسترس می باشند .

  • درینیج های رولی روف گاردن  Roll Base Drainage
  • درینیج های تایلی روف گاردن  Tail  Base Drainage
  • ساندویچ لایرز

درنیج های روف گاردن ( زهکش های بام سبز ) وظایف متعددی را در اجرای روف گاردن دارا می باشند که بسته به نوع ساختار ، می تواند این وظایف در عملکرد بام سبز متفاوت باشند . 

در زیر به بخشی از وظایف درنیج اشاره مختصری می شود .

  • جدا سازی بستر کشت یا پوسته نهایی روف گاردن از لایه های سطح زیرین بام سبز
  • ایجاد گذر آب مناسب جهت هدایت آب باران و آب حاصل از آبیاری قطره ای و تحت فشار روف گاردن.
  • ایجاد هوا دهی مناسب به ریشه ها
  • ایجاد بستر هوا ( تشک هوا ) که نقش عایق های صوتی و حرارتی را بازی می کند.

 

  • فیلترینگ در روف گاردن

 همان طور که قبل تر اشاره شد لایه فیلترینگ در بام سبز وظیفه جلوگیری ا ز انتقال املاح خاک و ریز ذرات  به لایه های پایین تر از لایه زهکش  رادارد.

به این منظور با  قرار دادن لایه فیلترینگ  ، آب  را از ساختار پوسته رها کرده و در شیب بام رها می سازد. 

 

 

زمان و فصل مناسب جهت اجرای روف گاردن :

جهت اجرای صحیح روف گاردن ، زمان چندان اهمیت نداشته ، هرچند که محدودیت هایی را جهت اجرا ، به ویژه از لحاظ زمان ایجاد می نماید .  لازم به ذکر است بسته به نوع انتخاب ساختار لایه بندی روف گاردن یا بام سبز ، برخی از لایه ها ، وابستگی مستقیم به شرایط آب و هوایی داشته و می تواند زمان اجرای لایه بندی را افزایش دهد .

برای مثال برخی از لایه های روف گاردن در حین اجرا  ، تنها در مواقعی قابل اجرا هستند که سطوح کاملا خشک بوده و در یک فاصله زمانی رطوبت به آنها نباید انتقال یابد.

مکان ها و محل هایی که الزاما  باید از لایه بندی استاندارد روف گاردن (بام سبز ) استفاده نمود : 

سوال اینجاست که چه مکانهایی نیاز به  لایه بندی روف گاردن با ساختار استاندارد را دارا می باشند ؟  به صورت کلی در تمامی سطوحی که بین طبقات و یا بر روی کف های بتنی که در زیر آنها طبقات دیگر و یا پارکینگ قراردارند ، استفاده از ساختار لایه بندی استاندارد روف گاردن الزامی می باشد .

 

 

متریال های قابل استفاده در اجرای روف گاردن :

 آیا عایق رطوبتی ژئوممبران PVCبرای اجرای روف گاردن (بام سبز ) مناسب می باشد ؟

متاسفانه برخی از شرکت های همکار ، جهت اجرای بام سبز   ( روف گاردن ) و به  عنوان لایه ضد ریشه از ورق ژئو ممبران پی وی سی استفاده می شود. البته در گذشته ورق های پی سی مناسب برای ساختار روف گاردن با ساختار FLL  در ایران موجود بود . ولی در حال حاضر امکان استفاده از اتیه های PVC  به عنوان ضد ریشه ، کاملا غیر استاندارد می باشد .

 

البته ورق PVC به تنهایی محصولی بسیار ارزشمند ولی برای مصارف دیگر می باشد .

آبیاری هوشمند اتوماتیک روف گاردن ( تحت فشار )  :

یکی از معضلات مهم در نگهداری روف گاردن در ساختمان های مسکونی آب رسانی به گیاهان روف گاردن می باشد . اجرای آبیاری اتوماتیک و هوشمند روف گاردن می باشد . به دلیل مشغله کاری ساکنین و یا بی توجهی برخی سرایداران و عدم دانش میزان آب هر گیاه در روز ، باعث می شود روف گاردن ها به راحتی شادابی خود را از دست داده و گیاهان خشک شوند.

مهم ترین پارامتر در رشد و نمو گیاهان، آبیاری صحیح و دقیق و به موقع گیاهان است  . همچنین کاهش مصرف آب بدون آسیب رساندن به گیاهان هدف  اصلی سیستم آبیاری هوشمند  بوده که باعث افزایش بهره وری و بالارفتن راندمان آبیاری ،جهت جلوگیری از اسراف در مصرف  آب است. همچنین با آبیاری اتوماتیک و هوشمند روف گاردن باعث کاهش هزینه های برق ،نیروی انسانی و زمان می شود .

یکی از مهم ترین فاکتور ها در تضمین سلامت و شادابی گیاهان و پوشش گیاهی در روف گاردن سیسام آبیاری هوشمند در روف گاردن می باشد . عموما در پروژه های بزرگ از سیستم آبیاری هوشمند تحت فشار می باشد . آبیاری هوشمند روف گاردن بسته به نوع ساختار بام سبز ، منابع آبی در دسترس ، سبک طراحی و پوشش گیاهی می تواند به چندین روش مورد استفاده قرار گیرد .

از آنجایی در روف گاردن ها ، خاک و بستر کشت روف گاردن به راحتی رطوبت خود را به دلیل جریانات آزاد هوا و تابش مستقیم در تابستان از دست می دهد ، نیاز به ابیاری به موقع و به اندازه بسیار حائز اهمیت می باشد . در روف گاردن به دلیل نبود اتصال بستر کشت به زمین و عدم وجود خاصیت مویینگی جهت جذب رطوبت از زمین گیاهان به راحتی می توانند دچار آسیب شوند .

از طرفی آبیاری سنتی می تواند باعث مصرف بی رویه آب به ویژه در تابستان شود. لذا وجود سیستم هوشمند آبیاری قطره ای برای بام سبز و روف گاردن از الویت های اجرایی می باشد .

آبیاری هوشمند روف گاردن توسط ویدکو گرین :

سیستم آبیاری اتوماتیک ( هوشمند ) ، سیستمی است که آبیاری روف گاردن یا محوطه  را با توجه به نیاز گیاهان و زمین به صورت خودکار زمان بندی شده و به صورت منطقه ای انجام می دهد .

جهت اجرای صحیحی آبیاری هوشمند روف گاردن نیاز به دانش لازم جهت میزان آب مورد نیاز هر گیاه  ، مدیریت منابع آبی ، مدیریت و طراحی سیتم های انشعاب و کنترل فشار های در سر تا سر خطوط آب رسان دارد .

به صورت کلی سیستم های آبیاری هوشمند ( اتوماتیک و تحت فشار ) به سه بخش اصلی تقسیم بندی می شوند .

  1. منابع آبی
  2. سخت افزار هوشمند سازی
  3. سیستم انشعابات و خطوط آبراسان
  4. منابع آبی مورد نیاز در روف گاردن :

منابع آبی بسته به فشار و میزان آب مصرف می تواند محاسبه شود . روف گاردن ها بسته به نوع پوشش گیاهی نیاز های متفاوتی را طلب می نمایند . فشار مورد نیاز در روف گاردن باید به گونه ای باشد که در کل طول مسیر ، میزام فشار آب به صورت یکسان باشد تا گیاهان موجود در انتهای خط به میزان کافی آب رسانی شوند.

 

  1. سخت افزار هوشمند سازی

سخت افزار های هوشمند ساز آبیاری قطره ای روف گاردن ، دارای گونه های مختلفی می باشد . بسته به تعداد خطوط مورد نیاز دستگاه های متفاوتی جهت آبیاری قطرهای وجود دارد . دستگاه های هوشمند آبیاری قطره ای می توانند توسط سنسور های رطوبتی و سنسور های بارانی کنترل شوند .

 

همچنین سیستم های آبیاری هوشمند  می توانند از طریق نرم افزار کاربردی تلفن همراه کنترل شوند . در این صورت  دیگر نیازی به حضور کاربر جهت آبیاری گیاهان نبوده و کاربر به راحتی به وسیله تلفن همراه خود می تواند سیستم آبیاری هوشمند خود  را کنترل نماید  .

  1. سیستم انشعابات و خطوط آبرسان در روف گاردن :

پیش از بررسی ساختار های انشعاب و خطوط آبرسان ، لازم است تا انواع ساختار های آبیاری را بیشتر بشناسیم .

آبیاری ( irrigation)در لغت به معنای پخش آب روی زمین جهت نفوذ در خاک برای استفاده گیاه و تولید محصولات کشاورزی است.

  • آبیاری قطره ای :

در این سیستم آبیاری آب فقط به صورت قطره ای محل ریشه را آبیاری می نماید . در واقع در ناحیه ریشه گیاه و یا در نزدیکی ریشه به صورت قطره قطره ای آبیاری می شود..

  • آبیاری بارانی یا پاششی :

در این روش آب پاش ها، اسپری ها مخی شونده در مکان های مناسب در روف گاردن نصب می شود و به این ترتیب روف گاردن را آبیاری می کند.

آب پاش های مخفی شونده بارانی قابلیت کنترل زاویه پاشش دارند و میتوان به خوبی آنها را جهت آبیاری بارانی در روف گاردن مورد استفاده قرار داد .

  • آبیاری زیر سطحی :

آبیاری زیرسطحی امروزه از اهمیت و گسترش روز افزونی برخوردار است. آبیاری قطره ای زیرسطحی نسبت به سایر سیستم های آبیاری آب را در حجم و فشار کم تری استفاده می کند. در این روش از آبیاری ، آب توسط نیروی ماتریک خاک جابجا می شود که این خود موجب حذف روناب سطحی و اثرات نفوذ سطحی می گردد. در این روش از آبیاری تحت فشار آب توسط لوله های فرعی مدفون در سرتاسر نیم رخ خاک توزیع می شود. در این روش، حجم مرطوب شده ناحیه رشد ریشه حداکثر و تلفات نفوذ عمقی حداقل می باشد.

 

مزایای آبیاری هوشمند روف گاردن  :

  1. صرفه جویی در مصرف  آب
  2. آبیاری منظم و دقیق طبق نیاز آبی گیاه و در نتیجه بازدهی بیشتر. آبیاری منظم و به موقع گیاهان بام سبز باعث بازدهی پوشش گیاهی شده و تنش آبی ناشی از آبیاری های غیرمنظم (water stress) از روی گیاه برداشته می شود.
  3. کاهش نیروی انسانی مورد نیاز برای آبیاری
  4. آبیاری گیاهان مختلف طبق نیاز آبی آن ها در فصول مختلف
  5. عدم آبیاری روف گاردن در هنگام بارش باران
  6. قابلیت کنترل سیستم آبیاری هوشمند روف گاردن در هر جا و هر مکانی
  7. کنترل هوشمند ، آبیاری گیاهان به ترتیب برنامه زمانبندی روزانه از پیش تعریف شده

نور پردازی  روف گاردن  :

استفاده از سناریو های متنوع برای نورپردازی در روفگاردن گاردن یکی از مهم ترین مواردی است که به جذاب شدن بام سبز در شب کمک شایانی می نماید . با استفاده از تاریکی شب ، و استفاده صحیح از نور های ساطع شده از آسمان و مناظر شهری ، و ترکیب آن با نور های هدف مند در نورپردازی روف گاردن ، می توان اثری هنری را خلق نمود که هر بیننده و کاربری مجذوب خود نماید. در واقع این نورپردازی در روف گاردن است که میتواند  احساسات  هر انسانی را به جریان انداخته ، تا با  تماشای نور های استفاده شده در نورپردازی روف گاردن ، از فضا و محیط لذت بیشتری ببرد.

از آنجایی که تاریک بودن آسمان در شب به نورپردازی روف گاردن اعتبار می دهد ، می توان با استفاده از سناریو های مختلف نورپردازی روفگاردن ، تاثرات بسزایی را در ذهن بییندگان و استفاده کنندگان ایجاد نمود. حتی این تاثیر می تواند حس خوبی به بینندگان روفگاردن که از دور به این منظره نگاه می اندازند  القاع نماید.  

نور نورپردازی  در روفگاردن سبب می شود که اشیا برجسته تر نشان داده شوند ، و باعث می شود فضا ها و نقاط کانونی در روف گاردن زیباتر و دقیق تر به نمایش گذاشته شوند .  با استفاده از سناریو های مختلف نور پردازی این امکان فراهم می شود تا از نظر روانی  باعث ارامش واقعی شود و ذهن افراد را از اشفتگی خارج نماید.

نورپردازی گیاهان در روف گاردن 

نورپردازی  گیاهان در روفگاردن  باید به گونه ای انجام شود که گیاهان شاخص در  پوشش گیاهی بام سبز با تمام جزئیات قابل مشاهده باشند . سایه روشن ساختار برگها و رنگ گل ها  دقیق باید نمایان باشد و باید درختچه ها گیاهان کانونی در قالی برجسته نمایش داده شود .  برخی از گیاهان در روشنایی چندان  زیبا و جذاب به نظر نمی رسند ولی با استفاده از نورپردازی صحیح و با فاصله مناسب کانون نوری از گیاه  ، این امکان وجود دارد که در شب جلوه خاصی به گیاه ببخشد.  

درختان به عنوان  عنصر اصلی در فضای سبز و نورپردازی صحیح این گیاهان در روف می تواند نمایان گر عمق و ارتفاع در روفگاردن باشند.

نور پردازی روف گاردن و مسیر ها :

نور پردازی مسیر ها در روف گاردن را می توان مهمترین شاخصه نورپردازی روفگاردن پس از نورپردازی گیاهان در بام سبز دانست . بسته به نوع سناریو طراحی شده در نورپردازی روفگاردن و بسته به سبک طراحی و تفکرات طراح بام ، می تواند متفاوت باشد.

نورپردازی روف گاردن می تواند به گونه ای طراحی گردد که نور ها هدایت کننده مسیرها بوده و تا انتها مسیر مشخص باشد . همچنین  در صورتی که هدف رمز آلود بودن مسیر ها در طراحی روف گاردن هدف باشد ، می توان از نور های امبینت با حجم کم  جهت راز آلود کردن مسیر استفاده نمود .  

.

نورپردازی سطوح در روف گاردن

نورپردازی سطوح در روفگاردن بسته به نوع متریال و باز پخش انعکاس نور بر روی مواد و ساختارهای دیگر نیاز به تفکر و هنر فراوان دارد . برای مثال بر روی سطح آب نور باید به گونه ای ملایم تابیده شود تا با استفاده از شکست حاصل ، بتوان از انعکاس وسیع تری استفاده نمود. از جمله سطوح مشابه می توان به سطح شیشه ، آینه و متریال ها با درخشندگی بالا اشاره نمود.

 

از آنجایی یکی از ماهیت های اصلی روف گاردن آب و خیس بودن متریال ها می باشد ، استفاده از زوایای نور به شکل صحیح در طراحی نور پردازی روف گاردن ، در جذاب سازی مناظز می تواند تاثیر گذار باشد.

نورپردازی روف گاردن و سوژه ها :

طراحی مناسب  نور پردازی ، و تمرکز بر روی سوژه های اصلی و کانونی در در روف گاردن می تواند هدف از طراحی بام سبز را بیان نماید .

 

نورپردازی روف گاردن و سازه نشیمن ها :

نور پردازی صحیح مکان های توقف بلند مدت و کوتاه مدت کاربران ، نیاز های نوری خود را در طراحی نورپردازی روف گاردن طلب می نماید.  در صورتی که در روف گاردن خود از انواع ساز های نشیمن مانند  آلاچیق  ، آتریوم و.. استفاده می کنید قطعاً باید فکری به حال فضای روشنایی آن داشته باشید .

در سازه های نشیمن قالبا از نور های ملایم استفاده می شود تا باعث ایجاد حس آرامش شود . نور هایی که در سازه های نشیمن استفاده می شود می تواند در روی ستون ها ، سقف و  بین دیواره های آن کارگزاری شود .

نورپردازی روف گاردن و ایجاد عمیق میدان

نور پردازی روفگاردن جهت ایجاد عمق میدان ، روش و تکنیکی می باشد که بتوان با استفاده از نور های هدف مند میان برد و کوتاه برد  ، تصور عمق بیشتری برای بینندگان روف گاردن ایجاد نمود. در نور پردازی عمق دار از نقطه کانون نقاط تقاطع مسیر ها ، فواصل به 3 بخش تقسیم می شوند و نور پردازی هر بخش به گونه ای می باشد که باعث تفکیک هر بخش از روف گاردن شود.

استفاده از تکنیک نورپردازی عمق میدان ، به عنوان یک سناریو سلو در نورپردازی روفگاردن قابل استفاده می باشد.

نورپردازی روف گاردن به صورت زیر پوستی یا موضعی  : 

نور پردازی های زیر پوستی و موضعی با استفاده از  پنهان سازی منبع نور و زاویه تابش به صورت همزمان امکان پذیر می باشد . در واقع در ایم سبک از نور پردازی روف گاردن طیف انعکاسات برخی از نور ها جهت نورپردازی استفاده می شود . برای مثال نورهای استفاده شده در زیر سنگ ها و نور های استفاده شده در زیر فلاشینگ ها.

بستر کشت یا خاک مناسب روف گاردن:

                 بستر کشت روف گاردن از ترکیب بستر های مختلف جهت ایجاد بافت مناسب با ویژگیهای خاص می باشد . از جمله ویژگیهای خاک مرغوب روف گاردن می توان به وزن کم ، تخلخل مناسب ، قدرت جذب ونگهداری آب و رطوبت بالا ، منابع غذایی غنی ، قابلیت گذر آب در عرض و ... اشاره نمود.

انتخاب خاک مناسب برای روف گاردن یکی از فاکتور‌های کلیدی در طراوت و شادابی گیاهان و همچنین آسیب نرساندن به ساختار روف گاردن می باشد .   . این نوع خاک باید وزن کمی داشته و توانایی جذب آب در آن زیاد باشد و البته نباید فراموش کرد خاک مدنظر باید غنی از کود برای تغذیه مناسب گیاهان باشد.

در تولید خاک مرغوب روف گاردن ( خاک بام سبز می توان از ترکیبات زیر به صورت صحیح استفاده نمود . )

ترکیبات خاک روف گاردن :

  • استفاده از ورمی کومپوست در روف گاردن :

    ورمی کومپوست کودی است که از فزولات پرورش و نگهداری کرم های مخصوص ایجاد می شود . این کود جهت رشد گیاهان می تواند بسیار مفید باشد .

  • استفاده از پیت موس در روف گاردن :

    پیت موس یا خزه اسفاگنیوم ، بستر کشتی بسیار غنی از توده های این نوع خزه می باشد که عموما در دشت های اروپای شرقی کشت می شوند. استفاده از درصدی از پیت موس در خاک روف گاردن می تواند بافت خوبی به خاک روف گاردن بدهد. 

  • استفاده از کوکوپیت در روف گاردن :

    کوکوپیت محصولی است حاصل از گیاه نارگیل . استفاده از کوکپیت در روف گاردن به منزله ایجاد تخلخل ، سبک سازی و ایجاد بافت مناسب می باشد . همچنین الیاف های کوکوپیت می تواند رطوبت را به صورت عرضی منتقل نماید .

 
  • استفاده از پیت جنگلی در روف گاردن :

    پیت های جنگلی ، یکی از مراحل ابتدایی تبدیل گیاهان به زغال سنگ می باشند ، که شامل مواد غذایی غنی هستند . این پیت ها جهت کمک به تخلخل و سبک سازی استفاده می شوند . 

 

  • استفاده از خاک برگ در روف گاردن :
  • خاک برگ دارای گونه های مختلف برگ بر اساس گیاه می باشد . این بستر کشت حاصل از برگ های ئوسیده گیاهان می باشد .

 

 

  • استفاده از پرلیت در روف گاردن :

    پرلیت ماده ای مدنی است و به عنوان سوپر جاذب رطوبت و سبک سازی و ایجاد تخلخل در خاک روف گاردن قابل استفاده می باشد .

 

  • استفاده از ورمی کولیت در روف گاردن :

    ورمی کولیت هم یک سوپر جاذب آب می باشد . این ماده مدنی با توجه با ساختار ظاهری و ویژگیهای خود می تواند هم به عنوان تزئیین و هم جهت ذخیره آب و رطوبت مورد استفاده قرار گیرد .

  • استفاده از پوکه لیکا در روف گاردن :

    پوکه لیکا دارای ساختار رسی و سرامیکی بوده و جهت زهکش و ایجاد تخلخل و یا کاهش وزن قابل استفاده می باشد .

  • استفاده از سبوس برنج در روف گاردن :

    سبوس برنج یک نقش خنثی را در خاک روف گاردن بازی می نماید و بیشتر جهت زهکش و یا سبک سازی در خاک روف گاردن کار برد دارد .

  • استفاده از خاک زغال در روف گاردن :

    خاک زغال ، نقش تصفیه کننده را در خاک روف گاردن بازی می نماید .

  • استفاده از خاک زراعی در روف گاردن : خاک زراعی با توجه به بافت و وزن و ویژگیها ، در روف گاردن پیشنهاد نمی شود مگر در موارد خاص .

پوشش گیاهی جهت طراحی و کاشت روف گاردن (بام سبز) :

هدف اصلی از اجرای روف گاردن ( باغ بام یا بام سبز ) ، ایجاد فضای سبز پر از طراوت و نشات به همراه رنگهای گوناگون و مکمل است. تمام هزینه هایی که به جهت ساخت بام سبز انجام می شود، برای  رسیدن به این هدف بزرگ است.

انتخاب نوع گیاه و پوشش گیاهی برای روف گاردن ، ارتباط مستقیم به مکان پروژه ، شرایط و وضعیت پروژه و سبک طراحی دارد . از جمله موارد تعیین کننده ، تغییرات آب و هوایی ، زاویه تابش خورشید و سایه ها و نیم سایه ها ، محدودیت های سازه ای در بار گذاری و عمق خاک و ... می باشد.

اما به صورت کلی بهتر است  جهت کاشت گیاهن روف گاردن از گیاهان مقاوم به شرایط آب و هوایی و گیاهان بومی هر منطقه استفاده شود . مهم ترین نکته در دستور کاشت روف گاردن ها و باغ بام ها ، این نکته است که بام سبز باید به گونه ای طراحی گردد که در کل طول سال دارای پوشش سبز با طراوت بوده و  گیاهان بتوانند مکمل یکدیگر باشند . به نحوی که در تمام فصول بتوان از رنگ های گیاهان مختلف با توجه به فصل گلدهی و... بهترین استفاده را نمود.

نکاتی که باید جهت  انتخاب گیاهان روف گاردن مد نظر باشد

 

  • حجم و سایز گیاهان در حالت بلوغ و رشد کامل
  • گیاهان خزان کننده و دائم سبز
  • زمان گل دهی و رنگ گل و برگ های هر گیاه
  • مقاومت گیاهان در برابر سرما و یخ زدگی در ارتفاعات
  • مقاومت گیاه در برابر گرما و آفتاب مستقیم
  • مقاومت گیاه در برابر شوک های ناگهانی بر روی روف گاردن
  • میزان آب مورد نیاز هر گیاه
  • هزینه های نگه داری و هرس گیاهان در روف گاردن

 

قیمت اجرای روف گاردن (بام سبز)  Green Roof Costs :

هزینه اجرای روف گاردن ارتباط مستقیم  به نوع ساختار انتخابی ، سبک و نوع طراحی  ، متریال مصرفی و نقشه کاشت بام سبز دارد  . همچنین مواردی همچون متراژ پروژه ها ، مکان جغرافیایی ، تعداد طبقات و دسترسی ها هم می تواند از جلمه فاکتور های تعیین کننده در قیمت نهایی روف گاردن باشد .

به صورت کلی هزینه های اجرای روف گاردن بسته به سبک و نوع طراحی ، انتخاب متریال توسط مجری یا کار فرما می تواند دارای فاکتور های تغییر دهنده باشد که در طی جداول زیر به شرح آن می پردازیم  .

قیمت و هزینه اجرای روف گاردن و تراس گاردن بر اساس نوع طرحی :

بررسی هزینه های اجرا روف گاردن ( بام سبز )  و تراس گاردن بر اساس سبک طراحی

 

هزینه اجرا

سرعت اجرا

قیمت متریال نهایی

قیمت تمام شده پروژه

روف گاردن به سبک باغ ایرانی

متوسط

متوسط رو به کم

هزینه متوسط

متوسط

روف گاردن به سبک آسیای شرقی

کم هزینه

بالا

کم هزینه

پایین

روف گاردن به سبک آسیای ژاپنی

کم هزینه

بالا

کم هزینه

پایین

روف گاردن به سبک مدرن خطی

کم هزینه

بالا

کم هزینه

پایین

روف گاردن به سبک عربی و مراکشی

متوسط – بالا

متوسط رو به کم

پر هزینه

پر هزینه

روف گاردن به سبک کلاسیک

متوسط – بالا

متوسط رو به کم

پر هزینه

پر هزینه

روف گاردن با کف و پاتنتر  چوب و چمن مصنوعی

بالا

بالا

پر هزینه

پر هزینه

روف گاردن با کف و پاتنتر  چوب پلاست  و چمن مصنوعی

بالا

بالا

پر هزینه

پر هزینه

قیمت و هزینه اجرای روف گاردن و تراس گاردن بر اساس مراحل اجرا  :

بررسی هزینه های اجرا روف گاردن ( بام سبز )  و تراس گاردن بر اساس مراحا اجرا

 

میزان هزینه

قابلیت  اعلام قیمت

آماده سازی اولیه

کم هزینه

امکان پذیر

متریال روف گاردن جهت زیر سازی

متوسط

امکان پذیر

متریال و مصالح پایه

کم هزینه

امکان پذیر

هزینه های اجرای سازه و ابنیه

بسته به درخواست

بسته به طراح نهایی

لوله کشی تاسیسات

کم هزینه

امکان پذیر

لوله کشی برق و الکتریکال

متوسط

امکان پذیر

آبیاری قطره ای تحت فشار روف گاردن

متوسط

امکان پذیر

نور پردازی بام سبز

بسته به درخواست

بسته به طراح نهایی

پوشش گیاهی روف گاردن

متوسط

بسته به طراح نهایی

شرکت تخصصی روف گاردن ویدکو گرین  Vdeko Green  قابلیت اجرای  انواع سبک ها و روش های اجرای روف گاردن را دارد. ما این امکان را داریم  تا  با هر قیمت و کیفیتی  ، بسته  به سلیقه کارفرما  و هر متریالهای درخواستی  ( اعم از تهیه متریال های آماده و یا دست ساز به صورت کاملا سفارشی )  پروژه های روف گاردن بزرگ و کوچک شما را اجرا نماییم.

اما پیشنهاد می شود ، با توجه به تجربیات اجرایی که در طی سالها به دست آمده و با توجه به دستور العمل های اجرایی روفگاردن استاندارد تنها به دنبال اجرای ارزان و بی کیفیت نباشید . چرا که صرفه جویی بیش از اندازه می تواند خسارات فراوانی به سازه و منابع مالی شما در آینده بزند.

یک تصور غلط در ارتباط با برآورد قیمت اجرای روف گاردن : 

بسیاری از کارفرما ها بر این باور هستند که اجرای روف گاردن ( بام سبز ) به طریق های مدولار و غیر استاندارد کم هزینه تر از اجزای آن به صورت استاندارد یا Universal Platform  و dry Floor  هستند  . آیا این باور درست است ؟

خیر ، در ظاهر قضیه و در ابتدا به دلیل وجود هزینه های زیر ساختی روف گاردن ، اینطور به نظر می رسد که هزینه روف گاردن استاندارد بیشتر از روف گاردن های مدولار یا گلدانی است . ولی با محاسبه ساده بر روی کاغذ می توان به راحتی اثبات نمود هزینه های روف گاردن های مدولار ( جعبه گیاه ) به مراتب بالاتر از روف گاردن های استاندارد می باشد و کارفرما ها گول ساگی این سیستم ها را می خورند.

 

 

تصورات غلت در باره اجرای روف گاردن  (بام سبز):

  • اجرا و ساخت روف گاردن ها و باغ بام ها گران قیمت هستند :

به هر شکل اجرای روف گاردن دارای  هزینه هایی اجرایی و هزینه های نگهداری می باشد . البته میزان این هزینه ها با توجه به ارزش افزوده ایجاد شده به واسطه امکانات قابل ارائه در روف گاردن و همچنین با توجه به قیمت زمین و باغ ، بسیار ناچیز می باشد .

  • طبقات زیر روف گاردن از ترس سر و صدا یا نشت آب فروش نمی روند :

 

در صورتی که اجرای روف گاردن به سبک استاندارد و با در نظر نگرفتن تمام موارد ، صورت پذیرد ، هر خریداری حق دارد که نگران این موارد باشد . متاسفانه شرکت های بدون پشتوانه علمی و تجربی باعث ایجاد این تصورات می شوند . خریداران باید متقاعد شوند که ساختار روف گاردن کاملا به صورت استاندارد اجرا شده و دارای تضمین های بلند مدت  به همراه حفظ و نگهداری است .

 

  • ریشه ها در روف گاردن می توانند لایه های آببند را تخریب نمایند و با عث نشت آب شوند :

در صورتی که اجرای روف گاردن به صورت اصولی صورت پذیرفته باشد ، ریشه ها و رفتار های آنها کاملا کنترل شده خواهند بود و دیگر قادر به تخریب لایه های ایزولاسیون روف گاردن نخواهند بود .

 

  • روف گاردن (باغ بام) مستعد نشت و آب به سقف طبقه زیرین هستند :

این باور غلط می باشد . ایجاد روف گاردن نتنها باعث نشت آب نمی شود ، بلکه به واسطه ساختار لایه بندی خود و همچنین جلوگیری از تاثیرات مخرب آب و هوایی و تابش خورشید ، عمر سازه و ایزولایون را به صورت چشمگیر افزایش می دهد .

 

  • روف گاردن ها باید از کف بام به صورت جدا ساخته شوند :

برخی از کار فرما ها و سازندگان به واسطه ترس ها و باور های غلط و یا به واسطه تجربیات بد گذشته که توسط اجرا های غیر اصولی و غیر استاندارد روف گاردن انجام شده ، ترجیح می دهند فلاور باکس های مجزا ( فلاور باکس های مدولار یا جعبه گیاه ) را در دستور کار خود قرار دهند .

ساختار های مدولار دارای استانداردهای ویژه ای هستند که طبیعتا برای هر کار بری قابل استفاده نیستند . جعبه گیاه ها در اولین گام ، کیفیت گیاهان را به شدت تحت تاثیر ساختار خود قرار می دهند و در گام بعدی مشکلات اصلی بروز پیدا می کند . مشکلات همچون انسداد خروجی ها توسط ریشه ، گذر آب اسیدی با سرعت غیر استاندارد ، تبخیر سریع آب و رطوبت گیاهان ...

 

سوالات متداول در باره روف گاردن  (بام سبز) :

در این بخش به بررسی چند تا از بیشترین سوالات مربوط به روف گاردن و بام سبز پاسخ داده می شود .

 

روف گاردن و مصرف انرژی :

یکی از مهمترین ویژگیهای اجرای روف گاردن استاندارد ، کاهش چشمگیر مصرف انرژی می باشد . یکی از مهم ترین دلایلی که در کشور های اروپایی از گرین روف ها ( روف گاردن های گسترده ) استفاده می شود ، کاهش مصرف انرزی است . در کشور هایی که هزینه حامل های انرژی بالا می باشد ، به روف گاردن به چشم یک عامل کاهنده هزینه ها در بلند مدت می نگرند .

روف گاردن در بلند مدت می تواند هزینه های خود را به واسطه کاهش هزینه های مصرف انرژی که به واسطه سرد کردن ساختمان در برابر تابش و گرما و یا گرم کردن ساختمان به واسطه سرمای هوا و برف ایجاد می شود را جبران نماید .

روف گاردن و عایق حرارتی  :

ساختار لایه بندی روفگاردن  و سیستم تهویه بین لایه ای که همیشه در گردش اب است می تواند به خودی خود همانند یک سیستم گرمایش در زمستان و یا سرمایش در تابستان و به سبک انتقالی عمل نماید .

 

روف گاردن و عایق صوتی :

یکی از ویژگیهای روف گاردن های استاندارد  ( بام سبز های استاندارد ) کاهش صداهای ناشی از تردد ،مکالمات در حال انجام بر روی روف گاردن و سایر آلودگی های صوتی می باشد . این مشکل بزرگ در بیشتر ساختمان هایی که از روش های سنتی و یا  مدولار در اجرای روف گاردن استفاده نموده اند بسیار به چشم می خورد که باعث تعطیلی و یا تخریب بام های سبز شده است .

روف گاردن های مجهز به سیستم استاندارد بسته به نوع ساختار قادر هستند تا 40 دسی بل صداها و نویز های ناشی از استفاده روف گاردن را کاسته و محیطی آرام را برای ساکنین زیرین روف گاردن به ارمغان آورند . 

امروزه نحوه نصب و اجرای روف گاردن ها می تواند به عنوان یک آپشن خوب یا بد برای فروش طبقات انتهایی به شمار آید.

قوانین و مقررات شهرداری تهران درباره روف گاردن (بام سبز)

 

با توجه به ساخت های بی رویه که باعث کم شدن فضا های سبز می شود و ایجاد جبهه های گرمایی ، نیاز به رفتار ها و تصمیمات بلند مدت می تواند هر شهر و کشوری را از مشکلات زیست محیطی ناشی از ساخت و ساز ها تا حدی رها سازد. با افزایش آپارتمان سازی و بلند مرتبه سازی ، فضاهای سبز به تدریج کاهش یافته و باعث ایجاد آلودگی هوا شده است .

از طرفی در طی سال های اخیر، با توجه به بالا رفتن ارزش زمین و املاک ، و از طرفی توجه بیشتر خریداران و سازندگان به استفاده و ایجاد امکانات بیشتر  جهت رقابت در فروش ، اجرای  روف گاردن یا بام سبز به عنوان یکی از آپشن ها و الویت های اصلی درآمده است.

با این وجود دیدگاه شهرداری  نسبت به اجرای روف گاردن و بام سبز را مورد بررسی قرار می دهیم .

بر اساس قوانین  جدید شهرداری، این مراکز دولتی سازندگان را برای ساخت روف گاردن در شهرها تشویق می نماید  ، مجوز اجرای بام سبز بر عهده کارفرما بوده و می بایست مجوز های لازم را از شهرداری ناحیه ای که ساختمان در آن قرار دارد، اخذ نماید. هر چند که هنوز ساختار های کافی و قوانین به صورت کامل در شهر داری ها به تصویب نهایی نرسیده و دستگاه های نظارتی دقیق در این خصوص تشکیل نشده .

برای ایجاد سازوکار و افزایش توسعه  ساخت بام سبز  ( روف گاردن ) در شهر ها به بسته های تشویقی و حمایتی شهرداری جهت افزایش انگیزه ی ساخت بیش از گذشته نیاز داریم.

بر اساس مسوبه های جدید شهرداری معمولا افراد را به ایجاد بام سبز تشویق نموده  و یا حداقل قوانین سخت گیرانه ای برای سازندگانروف گاردن در نظر نگرفته . بیشتر  شهرداری ها از اجرای روف گاردن و بام سبز حمایت می نمایند  و مشوق هایی برای اجرای بام سبز در نظر می گیرد.

یکی از طرح های تشویقی شهرداری برای اجرای روف گاردن،  اخذ عوارض کمتر ، افزایش تراکم ساخت و مشوق های مالیاتی می باشد . همچنین در برخی از مناطق تهران اجرای روف گاردن اجباری می باشد.

یکی از طرح هایی تشویقی که شهرداری جهت افزایش انگیزه ساخت روف گاردن( بام سبز یا باغ بام)  در سازندگان ایجاد نموده  ، سازندگان می توانند به ازای هر واحد ، 5 متر از فضای باز ساختمان (به شرط اجرای 3 برابر فضای سبز در پشت بام ساختمان ) کم نمایند.

ضوابط و قوانین شهرداری جهت اجرای روف گاردن ( بام سبز )

  • به ازای هرمترمربع فضای سبز گسترده ی روف گاردن ، یک مترمربع به وسعت مجاز افزوده خواهد شد.
  • به ازای هرمترمربع فضای سبز نیمه متراکم ، به وسعت مجاز به وسعت مجاز دو متر مربع اضافه خواهد شد.
  • به ازای هرمتر مربع فضای سبز متراکم ، سه متر مربع به وسعت مجاز اضافه خواهد شد.
صدور مجوز شهرداری جهت اجرای روف گاردن برای ساختمان هایی که فرمان اجرا داشته اند هم امکان پذیر است:

ساختمان هایی که پیش از این فرمان ساخت را دریافت نموده اند و پس از آن تصمیم به اجرای روف گاردن می گیرند، میتوانند به شهرداری مراجعه کرده و برگه دستور روف گاردن را دریافت نمایند و به فرمان ساخت ساختمان الحاق نمایند.

به این ترتیب مجوز روف گاردن به پروانه ساختمانی قبلی که از قبل صادر شده بود درج می گردد. (ضوابط فنی مورد تایید مهندسان برق ، سازه ، تاسیسات و معماری در برداشته باشد.) هم چنین جزئیات اجرایی طرح روف گاردن به منظور رفع مشرفیت و عدم مزاحمت برای همسایگان، به ویژه طبقات پایین بام در نظر گرفته شود.

برنامه های آتی شهرداری ها:

اختصاص دادن قسمتی از فضای زمین ها به فضای سبز لازم بوده و به تصویب رسیده و در آینده ای نه چندان دور در اکثر مناطق اجرایی خواهد شد.

نیاز به مشاوره دارید ؟ 

  • با مطالعه توضیحات این صفحه به سوالاتتون جواب داده نشده ؟ 
  • نیاز به مشاوره تخصصی در باره روف گاردن یا دیوار سبز ؟ 
  • قصد خرید محصولات روف گاردن یا دیوار سبز را دارید ؟ 
  • نیاز به مشاوره جهت طراحیروف گاردن یا دیوار سبز دارید ؟ 

تماس با ما جهت مشاوره رایگان